پندار نیک در دین اسلام

date_range ۱۰ دی ۱۳۹۸ access_time زمان مطالعه: پنج دقیقه visibility بازدید: 1
پندار نیک در دین اسلام

پندار نیک در دین اسلام

بخش اول
اصول سه‌ گانه‌ی «پندار نیک، گفتار نیک و کردار نیک» در زمان ما تبدیل به بهانه‌ای برای نپذیرفتن اسلام شده است و آنقدر تکرار شده که عوام و خواص آن را از بر می‌گویند، پس قدری اندیشیدم و دیدم که اسلام به هر سه اصل توجه بی‌نظیری نشان داده و مجالی برای زرتشتی‌گری باقی نگذاشته است، پس خواستم که از هر کدام مختصری بنویسم تا هم بیانگر محاسن و نیکویی‌های دین اسلام باشد و هم مشوقی برای غیر مسلمانان، از مخاطبان زرتشتی و غیر زرتشتی شود.

در قرآن کریم می‌خوانیم: {يَوْمَ لَا يَنْفَعُ مَالٌ وَلَا بَنُونَ – إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ} [الشعراء: 89-88]
یعنی: «آن روزی که اموال و فرزندان سودی نمی‌رسانند، مگر کسی که با دل سالم به پیشگاه خداوند آمده باشد».
پس خداوند از بندگان خواسته تا قلب خود را از کفر و شرک پاک کنند؛ مردم سه دسته‌اند:
1) کسی که خداوند را با اخلاص پرستش کرده و چیزی را شریک او نمی‌گرداند، نه پیامبری که خداوند فرستاده و نه فرشته‌ای که خداوند آفریده است.
2) کسی که از خداوند به طور کلی چشم نپوشیده، اما مخلوق را هم در عبادت شریک کرده و شرک می‌ورزد.
3) کسی که به طور کلی از پرستش خداوند دوری می‌کند و بنده‌ی شهوات و شبهات شده است.
پندار نیک آن است که انسان توحید را بشناسد و قلب خود را از اینکه به غیر الله متوجه شود، دور بدارد، و «دل سالم» دلی است که علاوه بر پلیدی شرک، از شک و شبهه هم پاک باشد و با یقین برای خداوند بتپد، و تمامی این معانی در تفاسیر سلف آمده است.

در اسلام، بندگان مأمور به داشتن گمان نیک نسبت به خداوند متعال هستند و از ناامیدی منع شده‌اند؛ فرموده است: {لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ} [الزمر: 53]، یعنی: «از لطف و رحمت خدا مأیوس و ناامید نگردید، قطعاً خداوند همه‌ی گناهان را می‌آمرزد، زیرا بسیار آمرزگار و بس مهربان است»، و فرموده است: {قَالَ وَمَنْ يَقْنَطُ مِنْ رَحْمَةِ رَبِّهِ إِلَّا الضَّالُّونَ} [الحجر: 56]، یعنی: «گفت: جز گمراهان چه کسی است که از رحمت پروردگارش مأیوس شود؟».
همچنین در حدیث قدسی آمده که الله فرموده است: «أنا عند ظن عبدي بي» [1]، یعنی: «من با گمان بنده‌ام به خویش می‌باشم»، پس انسان «کارهای نیک انجام می‌دهد و نسبت به خداوند گمان نیک می‌برد که عمل او را بپذیرد». [2]

باید دانست که اسلام علاوه بر اینکه به حسن ظن نسبت به خداوند دستور داده، به حسن ظن نسبت به مؤمنان هم امر کرده و در سوره‌ی حجرات آمده است: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اجْتَنِبُوا كَثِيراً مِنَ الظَّنِّ إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ} [الحجرات: 12]، یعنی: «ای کسانی که ایمان آورده‌اید! از بسیاری از گمانها بپرهیزید که برخی از گمان‌ها گناه است» و می‌بینیم که خداوند متعال به پاک‌سازی قلب از سوء ظن به مؤمنان دستور داده، همانگونه که باید بگویند {وَلَا تَجْعَلْ فِي قُلُوبِنَا غِلًّا لِلَّذِينَ آمَنُوا} [الحشر: 10]، یعنی: «کینه‌ای نسبت به مؤمنان در دل‌هایمان جای مده» و از اینکه انسان در مقابل جامعه‌ی خود بی‌تفاوت باشد و هیچ اصلاحی انجام ندهد نهی شده و در حدیث آمده است: «إذا قال الرجل هلك الناس، فهو أهلكهم» [3]، یعنی: «هرگاه کسی بگوید که مردم هلاک شدند، اوست که آنان را هلاک گردانده است!».

بنابراین قلب انسان مبدأ اعمال اوست و کسی که عقاید سالم از کفر و شرک و شک و بدعت نداشته باشد، اعمال او از اعتقاداتش تأثیر خواهند گرفت و اگر در تصحیح اعتقادات و نیت‌های خود بکوشد، باز هم اعمال او متأثر خواهد شد. همچنین کسی که حسن ظن به خداوند داشته باشد، حسن ظن را به حسن عمل تبدیل می‌کند و به انجام کارهای نیک مبادرت می‌ورزد؛ از این جهت است که پیامبر اکرم (صلی الله علیه وسلم) درباره‌ی قلب فرموده است: «إذا صلحت صلح الجسد كله وإذا فسدت فسد الجسد كله» [4]، یعنی: «اگر سالم شود، تمام بدن سلامتی می‌یابد و اگر فاسد گردد، تمام بدن را فساد می‌گیرد».

والسلام علیکم ورحمة الله وبرکاته
تهیه‌شده در: «رد شبهات ملحدین»

پی‌نوشت‌ها:
[1] صحيح بخارى (7405) و صحیح مسلم (2675)
[2] شرح رياض الصالحين للعثيمين، دار الوطن، ج 3، ص 335
[3] صحیح مسلم (2623)
[4] صحیح بخاری (52) و صحیح مسلم (1219)

expand_less
X
منوی اصلی
X